Szanowny Panie Premierze! Zmiana brzmienia przepisu art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 20
Szanowny Panie Premierze! Zmiana brzmienia przepisu art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do bezpłatnych i ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego, wchodząca w życie 1 stycznia 2001 r., spowodowała, że finansowanie ustawowych uprawnień do bezpłatnych lub ulgowych przejazdów, dotychczas pokrywane z budżetu państwa, zostało scedowane na samorządy województw, jako zadanie z zakresu administracji rządowej.
Na realizację zleconego zadania, o którym mowa powyżej, woj. lubelskie w 2001 r. otrzymywało dotację celową, której kwota nie pozwoliła zarówno na zaspokojenie bieżących potrzeb, jak i na uregulowanie istniejących zobowiązań. Sytuacja ta budzi poważne obawy i niepokój o przyszłość oraz dalsze losy firm przewozowych, wykonujących publiczny transport zbiorowy. Brak środków na finansowanie ulg przejazdowych, jak również pojawiająca się tendencja spadkowa w liczbie osób korzystających z usług przewozowych, w związku z likwidacją dotychczasowych ulg, prognozuje bardzo źle na przyszłość. Wzrost bieżących kosztów funkcjonowania przy zmniejszonej pomocy finansowej ze strony państwa to okres stagnacji i realne perspektywy znalezienia się przez zainteresowanych na krawędzi opłacalności świadczenia powyższych usług.
Przewoźnicy obawiają się, iż w bieżącym roku wysokość przekazywanych kwot w ramach dotacji na finansowanie ulg, przysługujących osobom korzystającym z krajowych pasażerskich przewozów autobusowych, będzie tak znikoma, że nawet w umiarkowanym stopniu nie zaspokoi bieżących potrzeb.
W transporcie autobusowym przewoźnicy mają obowiązek honorowania bezpłatnych i ulgowych przejazdów osób uprawnionych, natomiast powinnością ze strony budżetu państwa jest uzupełnienie, wyrównanie przewoźnikom utraconych przychodów z tego tytułu.
Rokowania w przedmiotowej dziedzinie są odmienne od oczekiwań samych zainteresowanych, podobnie jak perspektywy na przyszłość nie napawają ich optymizmem. Rentowność prowadzenia działalności w zakresie przewozów pozostaje problemem otwartym i raczej bez szans na znalezienie efektywnego rozwiązania.
Znalezienie skutecznego antidotum, które uzdrowiłoby całą tę sytuację, będzie wyczynem godnym podziwu, ale pytanie - gdzie go szukać? - pozostaje bez odpowiedzi.
Większość z nas jest świadoma tego, że obecny stan finansów państwa zmusza do dokonywania trudnych wyborów zakresów zadań, które muszą być finansowane ze środków publicznych, i redukcji tych zadań, gdyż ich obecna realizacja stoi w sprzeczności z możliwościami gospodarki zagrożonej recesją.
W obecnej sytuacji bezdyskusyjny priorytet ma usilne poszukiwanie oszczędności i cięcie wydatków w taki sposób, by jak najmniej dolegliwości i obciążeń odczuwał i ponosił budżet państwa. Niemniej jednak nie można prowokować sytuacji, w których, w tym konkretnym przypadku - województwa, pozostają ze znikomą ilością środków na realizację zadań zleconych z zakresu administracji rządowej, których wykonanie im powierzono, zakładając, że właśnie taka decyzja będzie trafna i korzystna dla stanu finansów państwa. Racjonalizm tego założenia jest oczywisty - państwo zyskuje, województwo traci.
Rozwój województwa nie jest możliwy bez jego własnego potencjału, zaangażowania i odpowiednich środków do prowadzenia aktywnej polityki rozwoju, zorientowanej na budowanie siły konkurencyjnej. Rozwój ten również nie jest możliwy bez wsparcia finansowego płynącego ze strony państwa.
Mając na względzie obecny stan rzeczy, rozwój polityki transportowej województwa, w zakresie świadczenia usług przewozowych wskazanych na wstępie interpelacji, jest poważnie zagrożony, a w konsekwencji może zostać ograniczony do bezwzględnego i nieadektwatnego do potrzeb minimum.
Mając na uwadze powyżej zasygnalizowane problemy, uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1) Z jakiego źródła będą czerpane środki finansowe, z przeznaczeniem ich na zaspokojenie powstałego zadłużenia i niedoboru, w sytuacji gdy wysokość przyznanej dotacji oraz dochodów osiągniętych z tytułu świadczenia usług przewozowych w transporcie zbiorowym przewyższy kwotę należności i deklarowanych wydatków?
2) Czy województwa będą mogły liczyć na przeznaczenie z budżetu państwa odpowiednich środków na cele określone w pierwszym pytaniu?
Łączę wyrazy szacunku
Poseł Zbigniew Janowski
Warszawa, dnia 18 stycznia 2002 r.